Notki na temat trzech wielkich władców Bliskiego Wschodu

Inny punkt widzenia. Felietony, eseje, recenzje, reportaże, wywiady i pokrewne formy.
Awatar użytkownika
DuralT
USS Gerald R. Ford
USS Gerald R. Ford
Posty: 1733

Notki na temat trzech wielkich władców Bliskiego Wschodu

Post#1 » 17 wrz 2017, o 23:08

Sargon Wielki (2350-2295 r. p.n.e) – Według podań miał być synem ogrodnika i kapłanki Isztar, a polityczną karierę zaczął na dworze króla władającego miastem Kisz, po odsunięciu go od władzy zebrał wojsko i ruszył, aby wywalczyć panowanie nad Sumerem. Jego przeciwnikiem był potężny Lugal-zagesim, drugi pretendent do rządzenia całym krajem. Sargon, jako następca władców Kisz, łączył w sobie tradycje akadyjskie i sumeryjskie. Nieznany jest fakt, który zadecydował o wyniku starcia obu królów, być może była to większa mobilność akadyjskich łuczników, w porównaniu do nieruchliwej falangi sumeryjskiej, a być może zdrada doradców przeciwnika, przechyliła szalę zwycięstwa na stronę Sargona. Po zwycięstwie nad królem Uruk przyprowadził go związanego do bram świątyni Enila w Nippur. Po tym wydarzeniu pozostałe sumeryjskie miasta się poddały.
Przyszły władca Akadu dotarł w swoich podbojach na brzeg Morza Dolnego (Zatoki Perskiej). Na zajętych ziemiach Sargon wprowadził nowe porządki, a dotychczasowi lokalni władcy, zostali sprowadzeni do roli namiestników prowincji zarządzających pod nadzorem wojskowego rezydenta lub dowódcy garnizonu akadyjskiego. By przekreślić związki z minioną epoką, stolicę państwa ustanowił w nowo wybudowanym mieście Akad na północy kraju.
W drugiej połowie panowania przeprowadził on udaną wyprawę przeciw Elamowi, rozciągając swoje panowanie na Suzę i krańce wybrzeża Zatoki Perskiej na wschodzie oraz północną Mezopotamię aż po Góry Amaru i Taurus w Anatolii. To wszystko uzasadnia przyjęcie tytułu "władcy świata". Według podań zwyciężył w trzydziestu czterech bitwach i stworzył potęgę Sumero-Akadu. W praktyce już pod koniec panowania zaczęły się bunty, a podbite państwa czekały już na zrzucenie obcego jarzma.

Ramzes II (ok.1305-1240 r. p.n.e) – Był faraonem z okresu XIX dynastii, syn Setiego I. Na samym początku panowania umocnił swoją pozycję przez ingerencję w obsadę arcykapłana boga Amona oraz odparł atak plemion libijskich i indoeuropejskich na obszar Delty. Następnie zmobilizował armię na wyprawę, która miała zadecydować o panowaniu nad Syrią. W bitwie pod Kadesz zawiodła łączność między oddziałami egipskimi i nawet talent militarny monarchy nie odmienił sytuacji.
Osłabiony władca musiał się wycofać i stracił królestwo Amurru, a następnie, ze zmiennym szczęściem, dalej toczył walki z Hetytami, które pozwoliły mu na utrzymanie panowania nad Palestyną. Przeciągająca się nierozstrzygnięta wojna zmusiła wodzów do zawarcia pokoju około 1285 roku p.n.e., gdy zawarto mariaże pomiędzy rodami panującymi. Ostatnim czynem Ramzesa II było ponowne odparcie najazdu plemion libijskich na Deltę oraz wzniesienie pasma fortyfikacji chroniących zachodnią część Dolnego Egiptu.
W okresie pokoju rozkazał wybudować nową stolicę we wschodniej części ujścia Nilu (Pi-Ramzes) oraz świątynię w Tebach (Ramesseum) i skalną w Abu Simbel. Ogromne inwestycje wywołały kryzys gospodarczy i strukturalny, który zachwiał państwem, pod koniec panowania faraona.

Ramzes III (1200-1166 r. p.n.e.) – Wybitny przedstawiciel XX dynastii, syn Setnachte, jej założyciela. Przyszło mu panować w wyjątkowo niefortunnym okresie, ze względu na rosnące problemy wewnętrzne i szybkie zmiany na scenie geopolitycznej spowodowanej najazdami Hebrajczyków, Aramejczyków i Ludów Morza. Zniszczyły one wiele państw w obszarze bliskowschodnim w tym zaprzyjaźnione państwo hetyckie, Kizuwatanę (Cylicię) oraz wiele księstw na obszarze Palestyny i południowej Syrii, które tradycyjnie uznawały zwierzchnictwo Egiptu.
Około roku 1190 p.n.e, trzy lata po odparciu najazdu plemion libijskich, na wschodnią granicę kraju uderzyły hordy Ludów Morza. Wspaniałe reliefy i inskrypcje ze świątyni w Meditet Habu sławią jednoczesne zwycięstwo lądowe i morskie nad jedną z odnóg Nilu. Monarcha, choć obronił kraj, stracił posiadłości na wschodzie, których już nigdy nie odzyskał. Z roku na rok państwo słabło, a zwycięstwami militarnymi, takimi jak pod Memfis, gdzie odparł najazd Libijczyków (którzy osiedlili się później w Delcie), nie potrafił odwrócić Egiptu z drogi upadku.
Rozpad wewnętrzny paraliżował aparat administracyjny monarchy. Prócz separatystycznych i autonomicznych zapędów niektórych nomów, kapłani największych świątyń starali się uzyskać udzielną władzę, do czego przyczyniały się nadania królewskie na ich rzecz. Po śmierci faraona kraj stał się ofiarą anarchii, chaosu i walk wewnętrznych, a w niedługim czasie strefą łupów dla obcych władców.
— No to płyńmy dalej, marynarzu, bo?
— Navigare necesse est, vivere non est necesse.
Andrzej Ziemiański – Pomnik Cesarzowej Achai - Tom V

Tagi:

Awatar użytkownika
Marian
runiczny rapier
runiczny rapier
Posty: 487

Notki na temat trzech wielkich władców Bliskiego Wschodu

Post#2 » 20 wrz 2017, o 15:32

Notki krótkie i zgodne z prawdą.
Pytanie: Po co je napisałeś?
Nie zakończyłeś ich żadną puentą.

Awatar użytkownika
DuralT
USS Gerald R. Ford
USS Gerald R. Ford
Posty: 1733

Notki na temat trzech wielkich władców Bliskiego Wschodu

Post#3 » 20 wrz 2017, o 21:28

Na zaliczenie, wrzuciłem by dowiedzieć się czy są jakieś ewidentne błędy.
— No to płyńmy dalej, marynarzu, bo?
— Navigare necesse est, vivere non est necesse.
Andrzej Ziemiański – Pomnik Cesarzowej Achai - Tom V

Awatar użytkownika
Marian
runiczny rapier
runiczny rapier
Posty: 487

Notki na temat trzech wielkich władców Bliskiego Wschodu

Post#4 » 21 wrz 2017, o 09:27

DuralT pisze:Na zaliczenie, wrzuciłem by dowiedzieć się czy są jakieś ewidentne błędy.


No to u mnie zaliczyłeś. :smile:

Wróć do „Publicystyka”

Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 1 gość